بنیاد پیشبرد علم و فن آوری ایران نشاء علم 2008-935X 13 1 2022 12 22 Click Chemistry and Nobel Prize 2022 شیمی کلیک و جایزه نوبل 2022 70 76 701314 FA احمد امیری مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0003-4480-7554 صدیقه عابدان زاده دانشکده شیمی، دانشگاه خوارزمی، کرج 0000-0001-5415-3668 باقر دوائیل مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009-0009-7322-2257 سید محسن اصغری مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران احمد شعبانی گروه شیمی آلی و نفت، دانشکده شیمی ، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، تهران. علی اکبر موسوی موحدی مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0002-1707-8432 Journal Article 2022 12 25 Nobel Prize 2022 in Chemistry was jointly awarded to three scientists, Barry Sharpless, Morten Meldahl, and Carolyn Bertozzi. This award was given due to the efforts of these three scientists in the field of "click chemistry". Simply known as the simplification of difficult reactions, click chemistry was introduced to the world of science in 2001 by Sharpless. Click chemistry means small molecules can be put together in a simple way, and the word click is indicative of this issue. Sharpless and Meldal independently designed the alkyne-cycloalkyne coupling reaction with azide. This reaction takes place in the presence of a high-efficiency copper catalyst and selectively produces one hundred percent of a product. Bertozzi connected click reactions to the world of biological sciences and used these reactions for bio-orthogonal reactions. Click reactions can be used in biological reactions involving living cells without damaging them. According to the achievements of click chemistry, we can imagine a clear perspective in cancer recognition and treatment. In this article, an attempt has been made to provide a simple and efficient explanation about click chemistry and the winners of the Nobel Prize 2022 in Chemistry. <strong>در سال 2022 جایزه نوبل شیمی به‌طور مشترک به بری شارپلس، مورتن ملدال، و کارولین برتوزی به‌دلیل تلاش‌هایشان در حوزه «شیمی کلیک» اهدا گردید. برای ساده کردن واکنش‌های سخت، شیمی کلیک در سال 2001 توسط شارپلس به‌دنیای علم معرفی شد و به وسیله‌ی آن می‌توان به‌روش ساده، مولکول‌های کوچک را در کنار یکدیگر قرار داد؛ لذا واژه کلیک برای آن به‌کار برده می‌شود. شارپلس و ملدال به‌صورت مستقل واکنش اتصال آلکین-سیکلوآلکین با آزید را طراحی کردند که در حضور کاتالیزور مس با راندمان بالا صورت می‌گیرد و به‌صورت گزینشی تولید صد در صد یک محصول را در پی دارد. برتوزی واکنش‌های کلیک را به‌دنیای علوم زیستی اتصال داد و از آن برای واکنش‌های بیواورتوگونال یا متعامد زیستی بهره گرفت. واکنش‌های کلیک را می‌توان در واکنش‌های زیستی مربوط به سلول‌های زنده بدون آسیب‌رسانی استفاده کرد. با توجه به دستاوردهای شیمی کلیک، می‌توان چشم‌انداز روشنی را در شناخت و درمان سرطان متصور نمود. در این مقاله سعی شده است توضیحی ساده و کارآمد در مورد شیمی کلیک و برندگان جایزه نوبل شیمی 2022 ارائه شود.</strong> https://www.sciencecultivation.ir/article_701314_2d4967b076159c1c70326f397ea9c55d.pdf