بررسی طرح آمایش آموزش عالی با تاکید بر آسیب شناسی گروه آموزشی علوم پایه

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسنده

گروه شیمی آلی و نفت، دانشکده شیمی ، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

چکیده

پیشرفت هیچ حوزه‏ای بدون برنامه‏ریزی ممکن نبوده و پیشرفت در حوزه علم و دانش و فناوری نیز از این امر مستثنی نیست. پیش‏نیاز هر نوع برنامه‏ریزی، ترسیم وضعیت موجود، توصیف وضعیت مطلوب و تبیین راهکارها، راهبردها، سیاست‌های اجرایی و برنامه‌های اجرایی-عملیاتی رسیدن از وضعیت موجود به وضعیت مطلوب است. طرح آمایش آموزش عالی وضعیت موجود آموزش عالی کشور را، در سال 1394، از جنبه‌های مختلف به تصویر می‌کشد و شناخت کافی از زیرنظام‌ها، توزیع دانشجویی و اعضای هیأت علمی در سطح استانی و ملی ارائه می‌­­­­­­دهد. این گزارش یکی از جامع‌ترین گزارش‌ها در حوزه آموزش عالی کشور است که در چارچوب نقشه جامع علمی کشور تدوین شده است، اما مستلزم اصلاح به‌روزرسانی داده‌ها و اطلاعات و از همه مهمتر رصد میزان پیشرفت در شاخص‌های کمی و به‌ویژه کیفی و اهداف طرح می‌باشد. این سند می‌تواند مبنای خوبی برای برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری در حوزه‌های مختلف آموزش عالی باشد، اما سیر تاریخی تدوین تا تصویب و اجرای آن-پایان عمر چهار دولت- بیانگر عدم اعتقاد و باور دست اندرکاران آموزش عالی کشور به اسنادی از این دست می‌باشد. معضلات مدیریتی، نظارتی و محدودیت منابع مالی از جمله عوامل مهم در اجرای ناموفق این طرح می‌باشد. در این مقاله طرح آمایش آموزش عالی مورد بررسی و تجزیه‌و‌تحلیل قرار گرفته و در پایان با ترسیم جایگاه علوم پایه، پیشنهاداتی در جهت تقویت و ارتقای کیفی علوم پایه ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation of Higher Education Planning with Emphasis on the Pathology of Basic Sciences

نویسنده [English]

  • Ahmad Shaabani
Shahid Beheshti University (SBU), Chemistry and Petroleum Sciences Organic Chemistry and Oil
چکیده [English]

Progress in any field is not possible without planning as well as improvement in science and technology. A prerequisite for any planning is to draw the current situation, describe the desired position, and explain the strategies, approaches, administrative policies, and executive-operational plans to reach the desired condition from the current situation. The Higher Education Plan draws up the current state of higher education in the country from various aspects and provides sufficient knowledge of the subsystems, student distribution, and faculty members at the provincial and national levels. The higher education plan is one of the most comprehensive reports in higher education in the country, which has been compiled in the framework of a comprehensive scientific map of the country. However, it requires revising and updating the data and information and, most importantly, monitoring the progress in quantitative indicators, especially quality and project objectives. This document can be a reasonable basis for planning and policy in various areas of higher education; however, the historical course of its compilation until its approval and implementation - the end of the life of 4 governments - shows the lack of belief of those involved in higher education in the country in such documents. Management and supervisory problems and limited financial resources are among the crucial factors in the unsuccessful implementation of this plan. In this article, the higher education plan has been explained and analyzed, and finally, by drawing the status of basic sciences, suggestions have been presented to strengthen and improve the quality of basic sciences.

کلیدواژه‌ها [English]

  • University
  • Higher Education
  • Comprehensive Scientific Map
  • Student
  • Basic sciences

[1].    نقشه جامع علمی کشور، مصوب شورایعالی انقلاب فرهنگی.
https://sccr.ir/Files/18073.pdf 
[2].    طرح آمایش آموزش عالی(در چارچوب نقشه جامع علمی کشور)، ویراست ششم، بهمن ماه 1394.
https://budget.tabrizu.ac.ir/file/download/regulation/1555136542-.pdf
[3].    قانون برنامه پنج ساله پنجم و ششم توسعه جمهوری اسلامی ایران به ترتیب (1394- 1390) مصوب89/10/30 ، و(1400-1396) مصوب 14/12/1395مجلس شورای اسلامی.
https://rc.majlis.ir/fa/law/show/790196
https://www.mporg.ir/home/wid/432ab5ef-3758-...
[4].    مرکز آمار ایران، درگاه ملی آمار، جداول آماری در بخش آموزش عالی. https://www.amar.org.ir/%D8%AF%...
[5].    احمد شعبانی (1395). بیکاری دانش آموختگان دانشگاهی و مهاجرت مغزها، نشریه نشا علم، سال هفتم، شماره اول، دیماه، ص ۱۵-۶.
[6].    سند و برنامه راهبردی علوم پایه در کشور در دو جلد (1390). با مشارکت گروه‌های آموزشی علوم ریاضی، فیزیک، شیمی، علوم زیستی و علوم زمین، شورای برنامه ریزی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری. تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی.
https://math.kntu.ac.ir/Dorsapax/Data/Sub_51/File/sanad-10-12-91-1.pdf